ఐక్యత లేని ఎర్రజెండా
సిద్ధాంతాల చట్రంలో కమ్యూనిస్టు శ్రేణులు
మార్పు దిశగా అడుగులు పడేనా?
భారతీయ రాజకీయ యవనికపై శ్రామిక వర్గ పక్షపాతిగా, పీడిత ప్రజల గొంతుకగా కమ్యూనిస్టు ఉద్యమానికి ఒక ఉజ్వలమైన చరిత్ర ఉంది. పాలకుల ప్రజావ్యతిరేక విధానాలపై రాజీలేని పోరాటాలు చేసిన విప్లవ శక్తి అది. అయితే, ఒకే మార్క్సిస్టు సిద్ధాంతం, ఒకే సామ్యవాద గమ్యం అని చెప్పుకునే కమ్యూనిస్టు పార్టీలు (సీపీఐ, సీపీఎం, సీపీఐ-ఎమ్మెల్ వంటి వివిధ వర్గాలు), వాటి ప్రాణనాళాలైన విద్యార్థి సంఘాలు (ఏఐఎస్ఎఫ్, ఎస్ఎఫ్ఐ, పీడీఎస్యూ), యువజన సంఘాలు (ఏఐవైఎఫ్, డీవైఎఫ్ఐ) నేడు క్షేత్రస్థాయిలో కలిసి నడవలేకపోతున్నాయి. సిద్ధాంతాల మేలిముసుగులో ఈ శ్రేణుల మధ్య ఏర్పడిన చీలికలు కమ్యూనిస్టు ఉద్యమ ఉనికికే ప్రమాదకరంగా మారాయి. ఇటీవలే భారత ఎన్నికల సంఘం కమ్యూనిస్టు పార్టీ ఆఫ్ ఇండియా (సీపీఐ)కి ఉన్న ‘జాతీయ పార్టీ’ హోదాను సైతం రద్దు చేయడం ఈ సంక్షోభ తీవ్రతకు పరాకాష్టగా నిలిచింది. ఈ నేపథ్యంలో కమ్యూనిస్టు శ్రేణుల్లో ఐక్యత లోపించడానికి గల కారణాలను, పార్టీల అంతర్గత ప్రక్షాళన ఆవశ్యకతను విశ్లేషించాల్సిన అవసరం ఎంతైనా ఉంది.
ఐక్యతకు అడ్డుపడుతున్న అంతర్గత వైరుధ్యాలు:*సిద్ధాంతాల మొండితనం –వ్యూహాత్మక లోపాలు:**
అందరి ఆశయం ఒకటే అయినా, ఆ ఆశయాన్ని చేరుకునే మార్గాల్లోనే తీవ్ర విభేదాలు ఉన్నాయి. పార్లమెంటరీ ప్రజాస్వామ్య పంథాలో ఎన్నికల ద్వారా అధికారంలోకి వచ్చి వ్యవస్థను మార్చాలా, లేక రాజీలేని ఉమ్మడి ప్రజా పోరాటాల ద్వారా విప్లవం తేవాలా అనే దశాబ్దాల నాటి పాత చర్చల చట్రం నుండి ఈ పార్టీలు ఇప్పటికీ బయటపడలేకపోతున్నాయి.
* **తాత్కాలిక పొత్తుల రాజకీయాలు:**
జాతీయ, ప్రాంతీయ స్థాయిల్లో ఎన్నికల లాభాల కోసం ఏయే పెట్టుబడిదారీ లేదా ప్రాంతీయ పార్టీలతో చేతులు కలపాలనే విషయంలో కమ్యూనిస్టుల మధ్య ఏకాభిప్రాయం లేదు. ఒక వర్గం ఒక పార్టీతో జతకడితే, మరో వర్గం దాన్ని సిద్ధాంత ద్రోహంగా భావిస్తుంది. ఈ రాజకీయ వైరుధ్యాలు అనుబంధ విద్యార్థి, యువజన సంఘాల మధ్య కూడా అభేద్యమైన గోడలు కడుతున్నాయి.
* **అగ్ర నాయకత్వాల అహాలు:**
“తామే అసలైన ప్రజా పక్షపాతలం, నిజమైన కమ్యూనిస్టులం” అనే అగ్ర నాయకుల అహంకారం, పంతాలు క్షేత్రస్థాయిలో ఐక్యతను పూర్తిగా దెబ్బతీస్తున్నాయి. మాతృ పార్టీల అంతర్గత కలహాల ప్రతిబింబం అనుబంధ సంఘాలపై పడటం వల్ల, విద్యార్థి-యువజన శ్రేణులు కలిసి పోరాడగలిగే చారిత్రక అవకాశాన్ని కోల్పోతున్నాయి.
* **మారిన కాలం – పాత పద్ధతులు:**
ప్రపంచీకరణ, సరళీకరణ తర్వాత సమాజం, యువత ఆలోచనలు పూర్తిగా మారిపోయాయి. నాటి శ్రామిక వర్గ రూపం మారింది. కానీ కమ్యూనిస్టు శ్రేణులు మాత్రం ఇంకా పాత సామాజిక సమీకరణాల ఆధారంగానే వ్యూహాలు పన్నుతుండటం వల్ల నేటి తరం వీరికి దూరమవుతోంది.
జాతీయ హోదాను ఎన్నికల సంఘం ఎందుకు రద్దు చేసింది?
భారత ఎన్నికల నిబంధనల ప్రకారం ఒక పార్టీకి జాతీయ హోదా దక్కాలన్నా, అది కొనసాగాలన్నా కొన్ని కఠినమైన ఓట్ల శాతాన్ని, స్థానాలను సాధించాల్సి ఉంటుంది. సీపీఐ ఆ నిబంధనలను అందుకోవడంలో వరుసగా విఫలమవడమే ఈ చారిత్రక పతనానికి కారణం:
*రాష్ట్ర పార్టీ హోదా కోల్పోవడం:*
ఎన్నికల సంఘం నిబంధనల ప్రకారం ఒక పార్టీ జాతీయ హోదాను నిలబెట్టుకోవాలంటే కనీసం నాలుగు రాష్ట్రాల్లో ‘ప్రాంతీయ/రాష్ట్ర పార్టీ’ గుర్తింపు కలిగి ఉండాలి. కానీ సీపీఐ వరుస ఎన్నికల్లో ఓట్ల శాతం, సీట్లను కోల్పోతూ రావడం వల్ల పశ్చిమ బెంగాల్, ఒడిశా వంటి కీలక రాష్ట్రాల్లో ప్రాంతీయ పార్టీ హోదాను సైతం కోల్పోయింది.
*ఆశించిన ఓట్ల శాతం, స్థానాల క్షీణత:*
లోక్సభ ఎన్నికల్లో కనీసం నాలుగు రాష్ట్రాల నుండి ఆరు శాతం ఓట్లు సాధించడంలో లేదా లోక్సభలోని మొత్తం స్థానాల్లో కనీసం మూడు వేర్వేరు రాష్ట్రాల నుండి రెండు శాతం స్థానాలను గెలవడంలో పార్టీ పూర్తిగా వెనుకబడింది.
*ప్రాతినిధ్యం తగ్గడం:*
కేరళ మినహా మిగిలిన ప్రధాన రాష్ట్రాల్లో ఓటర్లను ఆకర్షించడంలో పార్టీ విఫలమవడంతో, సాంకేతికంగా జాతీయ హోదాను రద్దు చేస్తూ ఎన్నికల సంఘం తుది నిర్ణయం తీసుకుంది.
*పార్టీల ప్రక్షాళన:* కాలం పెడుతున్న కఠిన పరీక్ష
ఎన్నికల సంఘం ఇచ్చిన ఈ షాక్ కమ్యూనిస్టుల అంతర్గత సంక్షోభానికి అద్దం పడుతోంది. ప్రస్తుత రాజకీయ మనుగడను బట్టి చూస్తే, కమ్యూనిస్టులలో అత్యవసరంగా ఒక సమూల శస్త్రచికిత్స (ప్రక్షాళన) జరగాల్సిన అవసరం ఉందనేది నిర్వివాదాంశం. కాలం చెల్లిన పద్ధతులను వదిలి ఈ క్రింది మార్పులు చేపడితేనే ఎర్రజెండాకు భవిష్యత్తు ఉంటుంది:
* **యువతరానికి నాయకత్వ పగ్గాలు:**
దశాబ్దాలుగా ఒకే తరహా వృద్ధ నాయకత్వం కొనసాగుతుండటం వల్ల పార్టీలలో కొత్త ఆలోచనలు, చొరవ కరువయ్యాయి. జాతీయ హోదా కోల్పోవడానికి ఈ స్తబ్దతే ప్రధాన కారణం. విద్యార్థి, యువజన సంఘాల్లో క్షేత్రస్థాయిలో చురుగ్గా పనిచేసే యువ రక్తాన్ని ప్రధాన పార్టీల నిర్ణయాత్మక కమిటీల్లోకి తీసుకువచ్చి, వారికి బాధ్యతలు అప్పగించాలి.
* **పోరాట శైలిలో ఆధునీకరణ:**
కేవలం సాంప్రదాయ ధర్నాలు, రహదారుల దిగ్బంధనాలకే పరిమితం కాకుండా, నేటి డిజిటల్ యుగానికి తగ్గట్టుగా సామాజిక మాధ్యమాలను వాడుకుంటూ ప్రజా సమస్యలను ప్రపంచం ముందుకు తీసుకురావాలి. పాత తరం కార్మికులతో పాటు సమాచార సాంకేతిక (ఐటీ) రంగంలోని ఉద్యోగ అభద్రత, సేవా రవాణా రంగ కార్మికుల (డెలివరీ, క్యాబ్ డ్రైవర్ల) ఆధునిక దోపిడీపై నూతన పోరాటాలు నిర్మించాలి.
* **సమస్యలపై ఐక్య వేదిక:**
సిద్ధాంత విభేదాలు ఎలా ఉన్నా… నిరుద్యోగం, పెరుగుతున్న ధరలు, ప్రభుత్వాల ప్రజావ్యతిరేక విధానాలపై పోరాడేటప్పుడు అన్ని కమ్యూనిస్టు వర్గాలు, విద్యార్థి-యువజన సంఘాలు తమ జెండాల రంగులను, అంతర్గత పంతాలను పక్కనపెట్టి ఒకే వేదికపైకి రావడం అత్యంత కీలకం.
సమాజంలో ఆర్థిక అసమానతలు, పీడన ఉన్నంతవరకు కమ్యూనిజం సిద్ధాంతానికి మరణం లేదు. కానీ ఆ సిద్ధాంతాన్ని మోస్తున్న శక్తులు తమ సంకుచిత వైఖరిని వీడాలి. జాతీయ హోదా కోల్పోయిన ఈ చారిత్రక తరుణంలోనైనా త్వరితగతిన సమూల మార్పులకు, అంతర్గత ప్రక్షాళనకు శ్రీకారం చుట్టకపోతే, ఘనమైన చరిత్ర కలిగిన ఎర్రజెండా కేవలం పాఠ్యపుస్తకాలకే పరిమితమయ్యే ప్రమాదం ఉంది. మారుతున్న కాలానికి అనుగుణంగా తమను తాము పునర్నిర్మించుకోవడమే నేడు కమ్యూనిస్టు శ్రేణుల ముందున్న ఏకైక మార్గం.
